Je bevindt je hier: Home / Recensies / Recensie Eerste hulp bij

Recensie Eerste hulp bij

omslag-eerste-hulp-bij siteDit is een bijzonder nuttig en handzaam boek!

Ze was enthousiast, mijn vriendin uit het Speciaal Onderwijs. Ik had haar gevraagd dit boek te lezen, om te horen wat leerkrachten ervan vinden. Zij bevestigde wat ik direct al had gedacht: dit is een bijzonder nuttig en handzaam boek! Het bevat uitleg en richtlijnen over angst, depressie en aanverwante problematiek bij kinderen en jongeren, opdat ouders en leerkrachten vroegtijdig signalen kunnen opvangen en actie kunnen ondernemen.

Aan het belang van vroegtijdig onderkennen en behandelen van deze problematiek bij kinderen en jongeren zal niemand twijfelen. Het is terecht dat de auteur expliciet de aandacht richt op de groep kinderen en jongeren met angst en depressieve klachten. Dit is de groep die veel minder aandacht vraagt dan de leeftijdsgenoten die vanzelf opvallen door gedragsproblemen of conflicten met de omgeving. Als deze kinderen en jongeren uiteindelijk problemen geven waar de omgeving niet omheen kan, heeft het vaak (veel te) lang geduurd voor hulpverlening wordt ingeschakeld. Dan durven ze allang niet meer met andere kinderen te spelen of klasgenoten aan te spreken. Dan durven ze niet meer naar de sportclub, of naar school. Dan zien ze soms het leven niet meer zitten. Het spreekt voor zich dat dan de weg terug veel moeilijker is.
In deze gedachtegang past ook de keuze van de auteur voor aparte hoofdstukken over zelfbeschadiging en suïcidaliteit: de signalen naar de buitenwereld van de wanhoop van binnen. Signalen die niet gemist mogen worden en waarbij gerichte actie door ouders en leerkrachten van cruciale betekenis kan zijn.

 

Dezelfde taal

De Jong beschrijft bijna het gehele veld van de meest voorkomende stoornissen bij kinderen en jeugdigen. Naast de al genoemde onderwerpen angst en depressie, behandelt hij ADHD, autismespectrumstoornissen, eetstoornissen, schizofrenie en psychose, hechtingsstoornissen en persoonlijkheidsstoornissen. Hoewel De Jong nadrukkelijk stelt dat het diagnosticeren van kinderen en jongeren is voorbehouden aan speciale beroepsgroepen (geregistreerde psychologen en psychiaters), is zijn boek wel een hulpmiddel. Dat is mijn inziens een voordeel. Daarmee bedoel ik niet dat iedereen psychiatrische diagnoses moet stellen, maar dat ouders, leerkrachten en hulpverleners daarin dezelfde taal kunnen spreken. Dat zal hun communicatie over wat er met het kind of de jongere aan de hand is, alleen maar ten goede komen.
Bij de bespreking en uitleg van alle genoemde ziektebeelden gebruikt De Jong zeer complete kijkwijzers en handelingswijzers, meestal apart opgesteld voor ouders en leerkrachten. Een kijkwijzer is een lijst van alle mogelijke symptomen van een ziektebeeld, die de omgeving kan opmerken.
Het gaat om lichamelijke symptomen, bepaalde gedragingen die veel of juist weinig voorkomen, typerende denkwijzen of gevoelens. Deze opsommingen leveren lijstjes op bij ieder ziektebeeld van gemiddeld zo'n twintig tot veertig symptomen. Ondanks de uitgebreidheid blijven deze kijkwijzers toch overzichtelijk omdat ze kort en krachtig zijn geformuleerd. Ze kunnen bijna dienen als checklist. In de kijkwijzers voor ouders en leerkrachten zit natuurlijk overlap, maar De Jong noemt voor iedere groep specifiek die symptomen die zich op school of in het gezin kunnen voordoen. Zo geeft hij alle betrokkenen inzicht over waar de ander (ook) tegenaan kan lopen.
De handelingswijzers zien er hetzelfde uit als de kijkwijzers en dat geeft soms verwarring. Het zijn uitgebreide lijsten met tips en aanbevelingen die wederom beknopt geformuleerd zijn. Ook hierbij werkt De Jong vanuit het perspectief van de ouders en dat van de leerkracht. Er staan met name voor de leerkrachten veel aanbevelingen in die soms voor mij nieuw en vérstrekkend waren, tot aanbevelingen voor het schoolbestuur aan toe. En ook hier is het voor beide groepen (ouders en leerkrachten) verhelderend om te kunnen zien wat ieder vanuit zijn of haar positie kan doen.
Heel plezierig is de extra informatie die hij geeft: hij maakt gebruik van de meest recente literatuur en beschrijft relevante ontwikkelingen op het gebied van onderzoek en behandeling bij iedere stoornis. Ook verstrekt hij door het hele boek heen passende informatie over alle betrokken instanties en de bijbehorende websites. Een uitstekend naslagwerk dus!

 

Hand van de meester

Naast de opzet van een boek is ook de toon belangrijk. Zoveel lijstjes kunnen makkelijk betuttelend of saai worden. In zijn manier van schrijven geeft De Jong ouders en leerkrachten een kader waarbinnen ze de uitingsvormen en klachten van het kind of de jongere beter kunnen begrijpen en accepteren. Bij iedere stoornis is aandacht voor de gevolgen ervan op de ouder(s), het gezin en de school.
Vaak liggen bij ouders schuldgevoelens, relatieproblemen en overbelasting op de loer; De Jong geeft steun en begrip aan alle betrokkenen. Tegelijkertijd geeft hij in de handelingswijzers concrete (en zeker niet altijd makkelijke) aanwijzingen over hoe wel en niet te handelen in een bepaalde situatie. In de wijze waarop de auteur zich richt tot ouders en leerkrachten is de hand van de (leer)meester voelbaar. Voor de betrokken leerkrachten is dat uitstekend, maar voor ouders zal deze aanpak vaak toch te moeilijk zijn. De Jong raadt ouders aan hulp te zoeken als ze zelf bepaalde problemen krijgen. Maar ook voor ouders kan vroegtijdig handelen leed voorkomen. Naar mijn idee is professionele ondersteuning voor ouders in dit soort situaties altijd zeer aan te bevelen – en liefst vanuit een systeemgerichte aanpak; daar profiteren ouders en kind beiden van.
De Jong heeft de verschillende perspectieven van de belangrijkst betrokken volwassenen rond het kind of de jongere samengebracht in één boek. Zo draagt hij heel concreet bij aan begrip tussen ouders en leerkrachten en slaat hij een brug naar de hulpverlening. Het zou nog mooier zijn als dit boek ook zou leiden tot betere samenwerking. De opzet is veelbelovend.
Een volgende editie mag er van mij komen met een handelingswijzer voor samenwerking tussen ouders, leerkrachten en hulpverlening erbij. En mijn vriendin uit het speciaal onderwijs heeft het boek al besteld; ze vindt dat dit naslagwerk in haar boekenkast niet mag ontbreken. Ik ben benieuwd hoeveel er gaan volgen.

Bron: Maandblad Geestelijke Volksgezondheid (Trimbos-instituut)

Twitter Feed

ESollman Gezellig en goed overleg gehad met Anton Horeweg @meesgroep8 in Spijkenisse. Kost even 400 km rijden, maar dan he… twitter.com/i/web/status/1…

Retweeted 3 dagen geleden via Twitter for iPhone • 3 retweets

Uitgeverij_Pica Hebben jullie het grappige filmpje van De #TOSfabriek al gezien? tosfabriek.nl #tos @kentalis pic.twitter.com/mqUDkUEAFh

4 dagen geleden via Hootsuite Inc. • 2 retweets

Contact

  • Postbus 365, 1270 AJ, Huizen 
  • T +31  (0)35 542 95 48 

Winkelwagen

 x 
Totaal: 0.00
Je winkelwagen is leeg

Onze website maakt gebruik van cookies. Door deze melding te sluiten of door te gaan met surfen ga je akkoord met het gebruik van cookies.